Grip A H1N1 (Svinjski ili Meksički grip)

Svinjski grip je akutno, infektivno, veoma zarazno oboljenje disajnih organa, izazvano gripoznim virusom A H1N1.

Virus svinjskog gripa je poznat od ranije, ali je sada mutacijom dobio sposobnost da se širi sa čoveka na čoveka, što mu daje mogucnost da se širi veoma brzo, što je dovelo do pojave pandemije. Grip je najrasprostranjenija infektivna bolest. 

Izazivač

Virus svinjskog gripa pripada tipu A, poznatom po tome da veoma lako mutira, čime menja svoju antigenu strukturu. Mutacijom je dobio sposobnost da se širi sa čoveka na čoveka, što se prvi put desilo u Meksiku. Virus se širi kapljičnim putem sa obolelog čoveka ili svinje na zdravog. Svinjski grip je čest među svinjama, ali nema podataka da su oboleli u Meksiku bili u kontaktu sa svinjama. Korišćenjem svinjskog mesa čovek se ne može zaraziti. Ono što se sigurno zna i što zabrinjava je činjenica da se virus širi sa čoveka na čoveka. Zato se za kratko vreme proširio na gotovo sve kontinente. Izgleda da virus sadrži elemente ljudskog, svinjskog i ptičjeg gripa.

Ne postoji unakrsni imunitet između različitih tipova i varijanata gripa. Zato osobe koje su već bolovale od gripa nisu stekle imunitet protiv svinjskog gripa. Isto se odnosi i na vakcinisane osobe.

Svi tipovi  gripa su neotporni na sobnoj temperaturi i sunčevoj svetlosti, ali dobro podnose niske temperature, što je razlog širenja gripa u hladnom periodu godine. Predpostavlja se da bi virus svinjskog gripa mogao da zahvati između 30 i 40% gradskog stanovništva (obično godišnje oboli 10 do 20% gradskog stanovništva.) 

Klinička slika

Virus svinjskog gripa izaziva zapaljenje svih disajnih organa, što se javlja brzo nakon njegovog ulaska u organizam (tri do pet dana, sa mogućnošću i kraće i duže inkubacije). Bolest započinje naglo, sa drhtavicom i skokom temperature. Prve bolesnikove tegobe su fizička i psihička iscrpljenost, glavobolja, bol očin duplji, bol u mišićima i zglobovima, vrtoglavica i znojenje. Bolesnik ima utisak da ga sve boli. Zapušuje mu se nos, kija, suvo kašlje i teško diše. Zatim sekrecija iz nosa postaje veća, u plućima se nagomilava više sekreta i javlja se iskašljavanje. 

Komplikacije

Najčešće komplikacije gripa su bakterijske infekcije pluća, uva i sinusa. Smrt nastupa kao posledica teškog zapaljenja pluća komplikovanog respiratornom insuficijencijom. Do sada su više oboljevale mlađe osobe. Inače, su komplikacije gripa teže kod dece, starijih i hroničnih bolesnika. 

Prognoza

Prognoza svinjskog gripa je u principu dobra kod obolelih bez komplikacija. Kod njih protiče pod lakšom kliničkom slikom. Međutim, teže komplikacije se očekuju kod obolelih od astme i drugih bolesti pluća, srčanih bolesti, dijabetesa, zatim kod imunodeficitnih osoba kao što su oboleli od tumora, lečeni zračenjem i hemoterapijom, oboleli od HIVa. Kod njih češće dolazi do smrtnog ishoda. Svetska zdravstvena organizacija ističe da nema mesta za paniku, jer se svinjski grip uspešno leči. 

Terapija

U lečenju se koriste antivirusni lekovi kao Tamiflu (oseltamavir) i Relenca, prodavan i pod imenom Zanamivir (što mu je generičko ime). Vakcina protiv svinjskog gripa još uvek nije u široj upotrebi u svim zemljama. U lečenju bakterijskih komplikacija koriste se antibiotici. Koriste se lekovi koji ublažavaju simptome gripa. To su antipiretici (snižavaju povišenu telesnu temperaturu), kapi za nos i antitusici (ublažavaju suvi kašalj). Veoma je važna nadoknada tečnosti (borba protiv dehidratacije) toplim čajevima i supama. Osim toga koristi se i utopljavanje i peznojavanje ili tuširanje mlakom vodom sa ciljem skidanja povišene temperature. 

Zaštita (preventiva)

Preventivom se može znatno smanjiti broj obolelih. Opšte mere zaštite podrazumevaju izolovanje bolesnika, izbegavanje obolelih, izbegavanje velikih skupova, često provetravanje prostorija, često pranje ruku i nošenje zaštitne maske. Specifična preventivna mera je vakcina protiv gripa.